Beş binyıl boyunca yaşayan, astronominin matematiksel düzenliliğini taşıyan, dekanların ve epagomenal günlerin takvimi.
Mısır sivil takvimi, beş binyıl önce tasarlanan ve modern astronominin omurgası olan bir sistemdir. Bugüne kaynaklık eden neredeyse tüm antik yazarlar bu takvimi kullanmıştır. Dolayısıyla klasik kaynak okuyan herkes bu takvimle yüzleşmek zorunda kalır. Bir doğum verisini bulmak ya da bir gözlem tarihini çağdaş zamana çevirmek için elinizde dönüşüm tablosu olması gerekiyor.
Elbette bu takvimi rekonstrükte etme sebeplerimden biri aynı zamanda kutsal kabul edilmesiydi. Yıl, Sopdet'in (Sirius'un) yetmiş günlük görünmezliğinin ardından şafaktan önce doğu ufkunda yeniden belirmesiyle başlardı. Bu helyak doğuş, Nil taşkınının müjdesiydi. Akhet (taşkın), Peret (çıkış), Şemu (hasat) isimli üç mevsim ise bu döngüden doğardı. Otuz altı dekan geceyi on iki saate böldü. Yılın sonuna eklenen beş epagomenal gün ise Nut'un beş çocuğunun (Osiris, Horus, Set, İsis, Nephthys) doğum günleriydi. Bu günler takvimin koruyucu yapısının dışında kalan kutsal bir eşik kabul edilirdi.
Bu araç, seçtiğiniz yıl için Mısır sivil takvimini Gregoryen tarihlere eşler. Sothis döngüsündeki konumunuzu hesaplar, Wepet Renpet'in hangi güne denk geldiğini gösterir, on iki ayın mevsimsel karşılıklarını sıralar, otuz altı dekanın haritasını açar. Her dekanın yıl içinde hangi on günlük dilimi yönettiğini görür, Mısır'daki yıldız grubuyla birlikte Helenistik dönemde aldığı burç-derece karşılığını okursunuz. Bu takvimi kullanırken Mısır mitolojisini sadece müzelik bir hatıra değil, bugün hâlâ ritüel olarak yaşatılan ve yaşayan bir tradisyon olduğunu unutmamak gerekiyor.
Sopdet'in helyak doğuşu. Yıl başlar, Nil taşkını yaklaşır.
Sivil yıl 365 gündür, gerçek yıldız yılı yaklaşık 365.25. Bu çeyrek günlük fark her dört yılda bir günlük kayma yaratır. 1460 Jülyen yıl sonra takvim başa döner. Buna Yunanca apokatastasis (yeniden doğuş) denir. Censorinus, MS 139'da Sopdet'in helyak doğuşunun Thoth 1'e denk geldiğini kaydeder.
Yıl on iki ay, her ay otuz gün, her ay üç dekandan oluşur. Otuz altı dekan × on gün = üç yüz altmış; üzerine beş epagomenal gün eklenir. Bu sistemin bilinen en eski görsel kaydı MÖ ~1473'e tarihlenen Senmut tavanıdır. Helenistik astroloji bu yapıyı devralarak her dekanı zodyağın bir on derecelik dilimine bağlamıştır. Bugün hâlâ kullandığımız dekan sistemi buradan gelir.
Yılın sonunda, ayların dışında 5 artık gün vardır. Bunlar Nut'un beş çocuğu olan Osiris, Horus, Set, İsis, Nephthys'in doğum günleridir. Üçüncü gün (Set'in doğumu) en uğursuz gün kabul edilirdi. Beşinci gün ise (Nephthys) yeni yıl arifesiydi.
Kahire Papirüsü 86637 (~MÖ 1244-1163), her gün için uğurlu/uğursuz yargısı, mitolojik atıf ve davranış önerisi içeren günlük yaşam takvimidir. Günümüze kalan en eksiksiz hemeroloji örneğidir. Bu takvimin rekonstrüksiyonunda Kahire Papirüsü kullanılmıştır.