Jüpiter Mitolojisi

Marduk'tan Zeus'a

Gökyüzünün en büyük gezegeni her kültürde kralın gezegenidir: Babil'de Marduk'un yıldızı Neberu, Yunan'da Zeus'un, Roma'da Iuppiter'in. Yıldırımı tutan el aynı zamanda yasayı verir, yemini korur, konuğu ağırlar ve yağmuru yağdırır. Jüpiter büyüklük, düzen ve bereket demektir; kibir ve aşırılık da.

Aşağıdaki harita Jüpiter sembolizminin dallarını toplar: gök tanrıları, kral ve yasa arketipleri, bilge, kalay ve Kader Çarkı. Bir dala dokunun.

16 dal7 kültür3 mit4 sayısı (Agrippa)

Kısa özet

Sembolizm haritası: kral, yasa, gök gürültüsü ve bereket

Merkezde glif, çevresinde Jüpiter sembolizminin dalları: tanrılar (altın), arketipler (mavi), gelenekler (yeşil) ve anlatılar (kızıl). Bir dala dokunun, açıklaması sağda açılır.

ZeusYunan

Kronos ile Rhea'nın en küçük oğlu; babasını devirir, yıldırımla göğe hükmeder. Tanrıların ve insanların babası, yeminlerin, konukseverliğin ve yalvaranların koruyucusu. Sayısız evlilik ve çocuk: bereketin tanrısal biçimi. Yunan soyağacında Zeus →

IuppiterRoma

'Gök baba' (Dyeus-pater); Capitolium'da Iuno ve Minerva ile üçlü. Optimus Maximus, en iyi ve en büyük: Roma devletinin, yeminin ve zaferin tanrısı. Perşembe (Iovis dies) onun günü; adı 'jovial' (neşeli) sözcüğünde yaşar.

MardukBabil

Enki'nin oğlu; Tiamat'ı yenip dünyayı kurar, tanrıların kralı olur, elli ad alır. Gezegen Jüpiter Neberu, 'geçit', Marduk'un yıldızıdır; Babil'in Yeni Yıl şenliğinde yılın kaderini o belirler. Mezopotamya soyağacında Marduk →

Amun-RaMısır

'Gizli olan'; Thebai'nin kral tanrısı, Yeni Krallık'ta Ra ile birleşerek tanrıların kralı. Yunanlar onu Zeus'la özdeşleştirdi: Siwa'daki Zeus-Ammon kehaneti, İskender'in 'tanrının oğlu' ilanı. Mısır soyağacında Amun →

Thorİskandinav

Odin ile Jörd'ün oğlu; gök gürültüsü ve çekiç Mjölnir. Romalılar Perşembe'yi (Iovis dies) Germen dünyasında Thor'a verdi: Thursday. Çiftçilerin ve sıradan insanların koruyucusu, devlerin korkusu. İskandinav soyağacında Thor →

BrihaspatiHint

Vedik astrolojide Jüpiter (Guru): tanrıların öğretmeni, dua ve bilgeliğin efendisi. Bilgi, çocuklar, zenginlik ve dharma'nın grahası; Perşembe (Guruvara) onun günü, sarı safir ve sarı renk.

Kral ve yasaTaht, asa, yemin

Zeus kartalıyla tahtta oturur, Marduk kader tabletlerini tutar, Iuppiter yemini korur. Jüpiter otoritenin meşru biçimidir: düzen, adalet, yargı. Astrolojide yargıçlar, din adamları, danışmanlar ve kral Jüpiter'indir.

Gök gürültüsü ve yağmurYıldırım, bereket

Zeus, Iuppiter, Thor, Marduk, Adad: gök tanrıları yıldırımı fırlatır ve yağmuru yağdırır. Aynı el hem cezalandırır hem besler. Jüpiter'in 'büyük iyicil' oluşu yağmurun toprağı doyurmasındandır.

Bilge ve öğretmenGuru, kâhin, filozof

Brihaspati tanrıların öğretmeni, Zeus'un Dodona meşesi kehanet verir, Kheiron kahramanları eğitir. Jüpiter anlamı arar: felsefe, din, yüksek öğrenim, uzak yolculuklar ve yabancı kültürler onun alanıdır.

Büyüme ve aşırılıkBolluk, şişkinlik, kibir

Jüpiter genişletir: bereketi de, bedeni de, egoyu da. Zeus'un sayısız çocuğu, Roma'nın 'ekmek ve sirk'i, hubris (ölçüsüz gurur) aynı gezegenin yüzleridir. İyicil ama ölçüsüz olduğunda savurgan, kibirli, abartılı.

KonukseverlikXenia, Philemon ve Baukis

Zeus Xenios konuğu koruyan tanrıdır; kılık değiştirip kapıları çalar. Ovidius'ta yaşlı Philemon ile Baukis kulübelerinde iki yabancıyı ağırlar, komşular kovar; tanrılar köyü sele boğar, kulübeyi tapınak yapar. Cömertlik Jüpiter'in ahlakıdır.

Kader Çarkı (Tarot X)Talih, döngü

Tarotta Kader Çarkı dört köşede dört canlıyla (kerubim) döner: yükseliş, düşüş, şans. Golden Dawn'da Jüpiter'in kartıdır; Kabbala'da Chesed (Merhamet), bolluğun ve lütfun dördüncü küresi. Roma'nın Fortuna'sı Jüpiter'in kızı sayılırdı.

KalayStannum, Jovis

Jüpiter'in metali kalaydır; kurşunla karıştırılınca tunç yapımına girer, yumuşak ve parlak. Simyada Jüpiter tunç çağını, kurşun ile gümüş arasındaki geçişi temsil eder. Bedende karaciğer, kan, kalçalar ve uyluklar Jüpiter'indir.

Yay ve BalıkYönettiği burçlar

Ateşli Yay'da Jüpiter ok atan kentaur: uzak hedef, felsefe, yolculuk. Sulu Balık'ta (geleneksel yöneticisi) merhamet, inanç, sınırların erimesi. İkisinde de anlam arayışı; biri dışa, biri içe.

Kartal ve meşeZeus'un hayvanı ve ağacı

Kartal göğün en yükseğinde uçar, yıldırımı taşır, Ganymedes'i kaçırır; Roma lejyonlarının sancağı. Meşe Zeus'un Dodona'daki kehanet ağacı, yıldırımın en çok çarptığı ağaç. Jüpiter'in kuşu ve ağacı yükseklik ve dayanıklılıktır.

Babayı devirmekTitanomakhia

Kronos çocuklarını yutar; Rhea Zeus'u Girit'te saklar, Kronos'a kundakta taş verir. Zeus büyür, babasına kusturucu içirir, kardeşlerini çıkarır ve on yıllık savaşta Titanları Tartaros'a kapatır. Yeni düzen eskisinin üstüne kurulur: Jüpiter, Satürn'ün ardından gelir. Soyağacında Kronos →

Glifin anlamı:

Jüpiter glifi haçın (madde) üstünde yükselen hilaldir (ruh, zihin): ruhun maddeden yukarı, dışa doğru genişlemesi. Rönesans el yazmalarında Zeus'un baş harfi Z'nin (Ζ) üstü çizgili biçiminden türediği de ileri sürülür; iki okuma birbirini dışlamaz. Aynı işaret kalayı ve Perşembe'yi gösterir.

☽ HilalZihin, ruh; yukarı ve dışa açılan alıcılık.
+ HaçMadde, dünya; genişlemenin dayandığı zemin.
BütünMaddeden doğup genişleyen ruh: iyimserlik, inanç, büyüme.

Kültürlerde Jüpiter

Jüpiter tanrıları Hint-Avrupa 'gök baba'sının (Dyeus-pater) mirasçılarıdır: Zeus, Iuppiter, Vedik Dyaus. Babil Marduk'u ve Mısır Amun'u kral tanrı olarak aynı yere yerleşir; Germen Thor gök gürültüsü yüzünü taşır.

Mezopotamya

Marduk

Babil'in kralı, Tiamat'ın katili, dünyanın kurucusu. Jüpiter gezegeni 'Neberu', Marduk'un yıldızı; Yeni Yıl'da yılın kaderini belirler.

Soyağacında
Mısır

Amun-Ra

Thebai'nin gizli kral tanrısı; Yunanlar Zeus-Ammon dedi, Siwa kehaneti İskender'i tanrının oğlu ilan etti.

Soyağacında
Yunan

Zeus

Tanrıların babası; yıldırım, kartal, meşe. Yemin, konukseverlik ve yalvaranların koruyucusu.

Soyağacında
Roma

Iuppiter Optimus Maximus

Capitolium'un efendisi, devletin ve zaferin tanrısı; zafer alayı ona çıkar. Perşembe Iovis dies.

İskandinav

Thor

Gök gürültüsü, Mjölnir, devlerin düşmanı; Thursday onun günü. Halkın koruyucusu.

Soyağacında
Hint

Brihaspati (Guru)

Tanrıların öğretmeni; bilgelik, dharma, çocuklar ve zenginlik. Sarı safir, Perşembe.

Japon

Susanoo (fırtına)

Fırtına ve gök gürültüsünün kami'si; Jüpiter eşlemesi zayıftır, Japon geleneği gezegenleri Çin'in beş elementiyle (Jüpiter = ağaç yıldızı, Mokusei) adlandırır.

Soyağacında

Üç mit

Kundaktaki taş

Uranos ile Gaia, Kronos'a kendi oğlu tarafından devrileceğini söyler; Kronos her çocuğunu doğar doğmaz yutar. Rhea altıncı çocuğa gebeyken Girit'e gider, Zeus'u Dikte mağarasında doğurur; keçi Amaltheia emzirir, Kuretler kılıçlarını kalkanlara vurup ağlamasını örter. Rhea kocasına kundağa sarılı bir taş verir, Kronos yutar. Büyüyen Zeus babasına Metis'in iksirini içirir: önce taş, sonra kardeşler geri gelir. Delphoi'deki omphalos o taştır. Jüpiter'in tahtı hileyle ve kardeşlikle kurulur.

Marduk'un elli adı

Tiamat yenildikten sonra tanrılar Marduk'a Esagila'yı yapar, ziyafette toplanır ve ona elli ad verir: Asalluhi, Tutu, Neberu... Her ad bir güç, bir görevdir; sonuncusu Enlil'in kendi adı 'Bel'dir (efendi). Enuma Eliş'in son tableti bu adları sayar ve 'bilge kişi bunları öğrensin' der. Jüpiter'in krallığı adlarla, unvanlarla, yasayla kurulur; Babil'in Yeni Yıl'ında destan dört gün baştan sona okunur.

Philemon ile Baukis

Zeus ile Hermes ölümlü kılığında Phrygia'da köy köy kapı çalar, kimse açmaz. Sazdan kulübede yaşlı Philemon ile Baukis onları içeri alır, ellerinde ne varsa sofraya koyar; şarap testisi boşalmadıkça çift anlar. Tanrılar onları tepeye çıkarır, köy gölün altında kalır, kulübe altın çatılı tapınak olur. Tek dilekleri aynı anda ölmektir; ölünce meşe ile ıhlamura dönüşürler. Jüpiter'in ahlakı cömertliktir, cezası da bereketin kesilmesi.

Klasik astrolojide Jüpiter

Yönettiği burçlarYay (gündüz evi) ve Balık (gece evi)
YüceltimYengeç 15°
Zararİkizler ve Başak
DüşüşOğlak 15°
Hizip (sect)Gündüz gezegeni; büyük iyicil (benefic). Gündüz haritasında en cömert halinde
Refah11. ev
DoğaSıcak ve nemli (ölçülü); sanguin, hayat verici
Gün ve saatPerşembe; Jüpiter saatleri
MetalKalay
HızGünde ortalama 5'; bir burçta yaklaşık bir yıl, 12 yılda zodyağı dolaşır

Klasik yorumda Jüpiter bolluk, iyi talih, adalet, din, yüksek öğrenim, uzak yolculuklar ve büyüklerin göstergesidir; yargıç, din adamı, danışman ve zenginler onun insanlarıdır. On iki yıllık döngüsü Çin takviminin de temelidir. Ayrıntı için Astrolojide Jüpiter yazısına, sözlük maddesine ve Jüpiter-Satürn döngüsüne bakın.

Karşılıklar tablosu

Gün, metal, tarot ve Kabbala karşılıkları Agrippa, Lilly ve Golden Dawn geleneğinden; tek bir sistem değil, yüzyıllar içinde üst üste binmiş katmanlardır.

GünPerşembe (Iovis dies; Thursday = Thor)
MetalKalay
Sayı (Agrippa)4
TarotX Kader Çarkı
KabbalaChesed (Merhamet), dördüncü sephira
SimyaKalay; genişleme, tunç çağı
Beden (Lilly)Karaciğer, kan, kaburgalar, kalçalar, uyluklar, damarlar
Renk (Lilly)Deniz mavisi, mor, kırmızıyla karışık yeşil
Melek (grimoire geleneği)Sachiel (Tzadkiel)
Bitki (gelenek)Meşe, adaçayı, kestane, karanfil, incir

Sıkça Sorulan Sorular

Jüpiter hangi tanrının adıdır?

Roma'nın gök babası Iuppiter'in (Dyeus-pater, 'gök baba'). Yunan karşılığı Zeus, Babil'de Marduk, Mısır'da Amun, Germen dünyasında Thor (Perşembe = Thor's day = Iovis dies), Hint'te Brihaspati'dir.

Jüpiter neden 'büyük iyicil'dir?

Gök tanrısı yağmuru yağdırır, yemini korur, konuğu ağırlar: düzen ve bereket verir. Ptolemaios onu sıcak ve nemli, yani hayat verici sayar. Aşırılığı da vardır: savurganlık, kibir, şişkinlik; Jüpiter her şeyi büyütür, iyiyi de kötüyü de.

Jüpiter glifi neyi gösterir?

Haç (madde) üstünde yükselen hilal (ruh): maddeden dışa doğru genişleyen ruh, iyimserlik ve inanç. Zeus'un Ζ harfinden türediği de söylenir; aynı işaret kalayı ve Perşembe'yi gösterir.

Zeus neden bu kadar çok evlilik yapar?

Bereketin ve egemenliğin tanrısal biçimi: her evlilik bir bölgeyi, bir soyu, bir kültü Zeus'a bağlar (Europa Girit'i, Io Mısır'ı, Semele Thebai'yi). Jüpiter genişler, çoğaltır, kapsar; mitin ahlaki değil kozmolojik bir dili vardır.

Jüpiter klasik astrolojide neyi gösterir?

Bolluk, talih, adalet, din, felsefe, yüksek öğrenim, uzak yolculuklar, büyükler ve danışmanlar; bedende karaciğer ve kan. Yay ile Balık'ı yönetir, Yengeç'te yücelir, Oğlak'ta düşer, 11. evde refahtadır; gündüz hizbinin büyük iyicil gezegenidir.

Paylaş:

Devamını Keşfedin

Jüpiter haritanızda nerede?

Ücretsiz doğum haritası hesaplayıcı Jüpiter'in burcunu, evini, asaletini ve açılarını gösterir; mit, haritada kişisel bir yere oturur.

Doğum haritamı hesapla